Bitlis, Doğu Anadolu Bölgesinde bulunuyor. Van Gölü’nün kenarında, denizden 1550 metre yükseklikteki bir vadinin içine kurulmuş. Bu vadi tepedeki ortaçağ kalesinin kuzeyinde akan iki nehir ile kalenin güneyinde akan iki nehrin birleşerek Bitlis çayı adını aldığı derin bir vadiye dönüşmüş. Antik adı Balaleison olan Bitlis’te, neolotik çağdan bu yana yerleşim bulunuyor.
Urartular, Makedonya Kralı Büyük İskender, Pers, Asur, Osmanlı İmparatorluğu bu topraklarda hüküm sürmüş medeniyetler. 1514 Yılında, Çaldıran Savaşı galibi Yavuz Sultan Selim tarafından alınmış. Bir süre Çarlık Rusyası işgalini yaşamış. Cumhuriyetin ilanından sonra da il statüsüne kavuşmuş.
Kara ikliminin görüldüğü kentin Van Gölü kıyılarında Akdeniz iklimi yaşanıyor ve Bitlis iki iklim arasında bir geçiş şehri özelliği taşıyor.
İlçeleri : Merkez, Adilcevaz, Ahlat, Güroymak, Tatvan, Mutki, Hizan.
Ahlat:
Van Gölü’nün kıyısında bulunan Ahlat, ilin en eski yerleşim birimlerinden. Büyüleyici güzellikte sahilleriyle de öne çıkıyor. Bir tarih hazinesi sayılan Selçuklu mezarlığı, şahideli, sandukalı ve oda (Kurgan) mezarlar şeklinde eserlerle yaklaşık olarak 200 dönümlük bir alanı kaplıyor. Alt katı mumyaya ayrılıp üstü mescit olarak kullanılan 14 adet Ahlat Kümbeti de yine bu eşsiz zenginliğin bir parçası. Ahlat hem yayla turizmi açısından inanılmaz olanaklar sunan Sütay Yaylasıyla, hem turistik bir ürün olarak kolay kabul görebilecek olan Ahlat bastonuyla, Bitlis turizminde öne çıkan bir ilçe.
Tatvan:
Demiryolu ulaşımının da mümkün olduğu bu ilçe, aynı zamanda doğal bir liman olarak da alternafif turizm olanakları sunuyor.
Nemrut & Süphan
Bitlis sınırları içinde kalan Nemrut Dağı ve irili ufaklı beş adet krater gölü, Bitlis’in farklı güzelliği ve zenginliğini oluşturuyor. Bir yanardağ olan Nemrut, en son 1440 yılında faaliyete geçmiş. Deniz seviyesinden 2247 metre yükseklikte, en büyüğü 13 km. genişliğindeki göller oluşmuş.
Süphan Dağı da, 4058 metrelik rakımıyla, yurdumuzun ikinci yüksek dağı. Her iki dağ da, kayak ve kış turizmi açısından inanılmaz olanaklar sunuyorlar.
Bitlis’teki Tarihi Eserler
Bitlis Kalesi, Bitlis Evleri, Adilcevaz Meryem Ana Kilisesi, Mutki Ak Manastır, Nefs-i Hizani Kalesi, Meydan Camisi, Kasrik ve Bayındır Köprüleri, Bedesten, Deliklitaş, El Aman Kervansarayı, Şeyh Mehmed-i Küfrevi Türbesi, Abdurrahman Gazi Türbesi, Şerefiye Külliyesi, Adilcevaz Zal Paşa Camisi ve Kalesi, Ahlat Kadı Mahmut Camisi.
Bitlis Ulu Camisi
Cephesindeki Küfi kitabeye göre 1150 (455) tarihli olan Bitlis Ulu Camisi Anadolu'daki en eski ulu camidir. Avlusuzdur. Dışarıdan görülen konik çatı, mihrap önü kubbesine aittir. Tonozların üzeri toprak dam şeklindedir.
Ulaşım :
En yakın hava alanları : Van (168 Km), Muş (83 Km) ve Batman (138 km) mesafedeler. İstanbul’la 1505, Anakara ile 1097 km’lik bir mesafede bulunuyor.
Otobüs firmaları :
Vangölü Seyahat : 0434 226 26 26
Best Vantur Oto. İşl. : 0434 226 34 34
Erciş Oto. İşl.: 0434 226 95 00
Taç Turizm Oto.İşl: 0434 226 36 36
Yapmadan Dönme
Büryan, ciğer taplemesi, katıklı dolma, içli köfte, has dolma, glorik, gari aşı, mumbar, keşkek, gebal, çorti taplemesi, jağlı yumurta Bitlis’in yöresel birkaç yemeği. Bunlardan tatmadan,
Adilcevaz cevizinden, kurutulmuş muhtelif gıdalardan, kurutulmuş balıktan, bal ve tütünden, kuru üzümünden, Ahlat bastonu, harik (ayağa giyiliyor) ve çömleklerinden almadan,
Nemrut’a çıkmadan,
Van Gölü üzerinde bir yolculuk yapmadan,
Bitlis’ten dönmeyin.
Yazı : Bilsen GÜRER
bgurer@isiltur.com.tr